Wyszukiwarka kultury

slider_ekultura

Lubicie przeglądać zasoby kultury udostępniane w Internecie lub może chcielibyście to zrobić, ale jest ich tak dużo, że nie wiecie od czego zacząć? Albo zastanawiacie się jakie ciekawe wydarzenia kulturalne, w dobrej cenie odbywają się w Waszej okolicy lub w mieście, które planujecie odwiedzić? Dzięki portalowi kulturadostepna.pl wszystkie potrzebne informacje znajdziecie w jednym miejscu.

Portale agregujące repozytoria – zasadność i sens tworzenia

Proces digitalizacji zasobów kultury cieszy się coraz większym zainteresowaniem – każdego roku realizowane są liczne projekty, w ramach których powstają nowe cyfrowe odwzorowania najprzeróżniejszych obiektów dziedzictwa kulturowego. W dobie Internetu rodzi to liczne wyzwania względem upowszechniania powstających w ten sposób treści. Nie będzie dużym odkryciem stwierdzenie, że w sieci stale pojawiają się kolejne dzieła i materiały w zdigitalizowanej formie. Wielokrotnie podkreślaliśmy, jak ważna jest refleksja dotycząca specyfiki konkurencyjnej rywalizacji o zainteresowanie użytkowników, jaka toczy się pomiędzy dostawcami treści. Ogromna ilość niekoniecznie uporządkowanych materiałów, pochodzących z różnych źródeł, może wywołać u nich poczucie zagubienia, a wielu zapewne również zniechęcić do dalszego ich poszukiwania i przeglądania. To jeden z problemów wielu repozytoriów z cyfrowym dziedzictwem kulturowym, jakie funkcjonują w internecie (szeroko piszemy o tym w naszym raporcie na temat udostępniania zdigitalizowanych obiektów dziedzictwa kulturowego, podkreślając znaczenie „wyszukiwalności” cyfrowych zasobów kultury, jako jednego z kluczowych kryteriów ich dostępności).

Między innymi z tego względu ważne jest to, aby powstawały sprawnie funkcjonujące miejsca, w których każdy użytkownik będzie miał dostęp do szerokiego spektrum informacji dotyczących cyfrowych zasobów. Pomyśleli o tym niedawno Brytyjczycy, czego owocem jest portal artuk.org, gdzie – w ramach jednej domeny – znaleźć można pełne zbiory zdigitalizowanego malarstwa z publicznych muzeów z całego kraju. W Polsce jednym z przedsięwzięć o podobnym charakterze (tj. agregujących treści generowane przez różne podmioty) jest portal kulturadostepna.pl stworzony przez Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego. W tym wpisie przyjrzymy się bliżej temu, jak w ramach tej strony prezentowane są zdigitalizowane zasoby dziedzictwa kulturowego.

Kultura w Internecie

Portal funkcjonuje od czerwca 2015 roku. Serwis został podzielony na 3 sekcje – wydarzenia, ciekawe miejsca oraz kultura w Internecie. Każda z nich stanowi bogate źródło informacji. W kontekście digitalizacji najważniejszą jest zdecydowanie ta ostatnia, będąca bazą linków do największych legalnych zasobów kultury on-line. Wszystkie znajdujące się tutaj informacje zostały podzielone na 9 kategorii – wirtualny spacer, teatr, film i fotografia, sztuki plastyczne, muzyka i taniec, literatura i publicystyka, edukacja, aplikacje mobilne, zasoby bez barier – zaś pod każdą z nich znajduje się lista instytucji, które na swoich stronach internetowych udostępniają zdigitalizowane zasoby lub portali poświęconych tej tematyce. Wśród nich pojawiają się m.in. Instytut Teatralny, NINATEKA, Narodowe Archiwum Cyfrowe, Polona, Repozytorium Cyfrowe, Legalna Kultura, Gapla i wiele innych. Każda z pozycji, znajdujących się w bazie portalu kulturadostepna.pl, posiada krótki opis zasobów i informacji, które możemy znaleźć w interesującym nas serwisie. Wszystkie „wizytówki” prezentowanych portali są także wyposażone w bezpośredni link, który przenosi użytkownika do konkretnego repozytorium, umożliwiając natychmiastowe zapoznanie się ze zgromadzonymi tam zbiorami.

Kulturadostepna.pl

Powstała baza, mimo iż bardzo rozbudowana, nie jest z całą pewnością kompletna i nie obejmuje wszystkich (czy nawet większości) zasobów zdigitalizowanych w ramach publicznego finansowania. Nie znajdziemy tutaj wzmianek o wielu instytucjach, które są aktywne, jeśli chodzi o udostępnianie materiałów cyfrowych. W portalu nie ma odnośników chociażby do bogatego katalogu zbiorów artystycznych i naukowych Polskiej Akademii Umiejętności (PauART), czy portalu Cyfrowe Dziedzictwo Kulturowe (gdzie swoje zbiory udostępniają największe małopolskie muzea, m.in. Muzeum Narodowe w Krakowie). W sekcji teatralnej nie pojawiły się wzmianki o zeszłorocznych projektach Instytutu Teatralnego, jak np. opisywana już wcześniej na blogu Encyklopedia Teatru Polskiego. Z kolei, jeśli chodzi o kategorię filmy i fotografia, brak w niej odnośnika do zbiorów studiów TOR i KADR, które od jakiegoś czasu udostępnianie są na portalu YouTube.

Nasze refleksje

Serwis kulturadostepna.pl ma – z racji na dużą kampanię promocyjną – znaczący potencjał dla upowszechniania prac digitalizacyjnych prowadzonych w Polsce. Warto by możliwie dużo zasobów znalazło tam swoje miejsce, zwiększając tym samym szanse na dotarcie do odbiorcy po drugiej stronie ekranu komputerowego, czy wyświetlacza smartfonu. Jednocześnie jednak, należy podkreślić, że twórcy portalu nigdy nie stawiali sobie za cel stworzenia z niego kompletnej bazy cyfrowych zbiorów polskich instytucji. Cieszy, że zwrócono uwagę na kulturę dostępną w internecie. Portal stanowi świetną formę promocji tego rodzaju zbiorów. W świetle wyników badań świadomości internautów przeprowadzonych przez nasz zespół (ponad 43% osób, które nigdy nie słyszały o digitalizacji kultury) to bardzo dobra wiadomość i szansa na poprawę niekorzystnych statystyk. Rozbudowywanie prezentowanej bazy byłoby wartościowym krokiem w stronę rozwoju opisywanego serwisu. Nie należy jednak oczekiwać, że stanie się on w przyszłości kompletnym repozytorium zdigitalizowanego w Polsce dziedzictwa kulturowego. To wymagałoby osobnego, dobrze przemyślanego i kosztownego projektu, na wzór przywoływanego już brytyjskiego artuk.org (warto dodać, że nakłady na to działanie wynoszą – według informacji twórców – ok. 2,8 mln funtów).

Artuk.org - Główna strona

***

Uzupełniając dotychczasowy opis portalu kulturadostepna.pl warto w skrócie przedstawić pozostałe funkcjonalności, jakie wbudowane są w ten serwis – wydarzenia i ciekawe miejsca.

Wydarzenia

Sekcja wydarzenia to w istocie wyszukiwarka wydarzeń kulturalnych, na które cena biletów nie przekroczy 20 zł. Serwis automatycznie ustala naszą lokalizację, dzięki czemu na stronie główniej wyświetlane są wszystkie wydarzenia odbywające się danego dnia w okolicy – każde z nich dokładnie opisane jeśli chodzi o nazwę, godzinę i miejsce, a także cenę i konkretną odległość. Ale oprócz automatycznie generowanych podpowiedzi, dzięki dostępnym filtrom, możemy sami zadecydować jakie wydarzenia nas interesują. Przede wszystkim mamy możliwość wyboru podstawowej kategorii tematycznej – film, teatr, sztuka, muzyka i taniec, literatura, edukacja, dla dzieci. Nie musimy się także ograniczać do naszej obecnej lokalizacji, serwis może nam podpowiedzieć również wydarzenia odbywające się w promieniu 5, 10, 20, 50 lub 100 km a także w całym kraju. Podobnie dzieje się jeśli chodzi o datę wydarzenia, bez problemu możemy przejrzeć wydarzanie odbywające się w innym dniu niż ten, w którym odwiedzamy stronę. Bardzo przydatne może okazać się filtrowanie na podstawie dostępnych udogodnień, dzięki którym możemy wyszukać miejsca posiadające parking, przyjazne dla osób niepełnosprawnych lub honorujące Kartę Dużej Rodziny.

Kulturadostepna.pl - fragment portalu

Co ciekawe, prócz możliwości wyszukiwania wydarzeń, poprzez specjalny formularz znajdujący się na stornie, każdy z nas może zamieścić na niej własne ogłoszenie podając miejsce wydarzenia, jego dokładny opis (wraz z wyborem odpowiednich kategorii), datę, a także dane organizatora oraz dane kontaktowe.

Ciekawe miejsca

Ostatnia część serwisu – ciekawe miejsca poświęcona została prezentacji najbardziej znanych zabytków i instytucji kultury w Polsce. Dzięki pojawiającej się tutaj mapie możemy wybrać interesujące nas województwo, a następnie zapoznać się z ułożoną alfabetycznie listą miejsc, które warto w nim odwiedzić. Co ważne, na stronie znajdują się podstawowe informacje na ich temat, adresy ich stron internetowych, a w niektórych przypadkach również dane kontaktowe przewodników lub osób odpowiedzialnych za dany obiekt. Sekcja ta stanowi zatem doskonałą źródło inspiracji i podpowiedź  podczas planowania wycieczek, zarówno tych szkolnych, jak i prywatnych.

Kulturadostepna.pl - fragment portalu

Program „Kultura dostępna”

Na sam koniec warto również dodać, iż serwis ten jest częścią wdrażanego od początku 2015 roku przez Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego programu Kultura dostępna. Jest to kompleksowy program zakładający ponad instytucjonalną i międzysektorową współpracę, mającą na celu niwelowanie ograniczeń w dostępie do szeroko rozumianej kultury oraz poszerzanie inicjatyw uświadamiających potrzebę uczestnictwa w niej, a także wynikające z niego pozytywne skutki. Do tej pory MKiDN wraz z przedstawicielami samorządów, instytucji publicznych, oświatowych, biznesowych oraz organizacji pozarządowych, prócz opisanego powyżej serwisu, podjęło się także wielu innych inicjatyw kierowanych do różnych grup społecznych, dzięki którym swobodnie mogły one korzystać z wielu kulturalnych atrakcji dostępnych w polskich miastach (np. Muzea Narodowe za 1 zł oraz Sztuka Współczesna za 1 zł, Kultura dostępna dla dużych rodzin, Kultura dostępna w teatrze – „Bilet za 250 groszy”).